Afbeelding
Heldere planeten in mei cover

Heldere planeten in mei

Kijk omhoog

Mercurius is deze maand niet zichtbaar. Venus is gedurende heel de avond te zien tot na middernacht. Mars is ‘s avonds eerst te zien in de Tweelingen (Gemini), naar het einde van de maand verschuift de oranjerode planeet naar de Kreeft (Cancer). Jupiter is pas op het einde van de maand te zien laag boven de westelijke avondhemel. Saturnus staat laag boven de zuidoostelijke ochtendhemel.

De maan en planeten als wegwijzer

Woensdagavond 3 mei passeert de bijna-vollemaan Spica, helderste ster van de Maagd (Virgo). Tegen de ochtend is de afstand ongeveer 2 graden (viermaal de schijnbare maandiameter). Spica gaat onder om 5.28h.

In de nacht van zaterdag 6 op zondag 7 mei rond 2h vinden we de (nog bijna vol verlichte) maan in de Schorpioen (Scorpius) bij de oranje Antares (de helderste ster van dit sterrenbeeld). De nacht nadien is de maan al voorbij Antares.

Links van Antares bevindt zich een uitgebreid sterrenbeeld met vrij zwakke sterren. De Slangendrager (Ophiuchus) strekt zich echter uit tot in de band die de schijnbare tocht van de zon aan de hemel omvat. De sterrenbeelden die zich in deze ecliptica bevinden, noemen we de zodiac of de dierenriem. De dierenriem bestaat dus, buiten de bekende twaalf constellaties, ook uit een dertiende sterrenbeeld.

Dinsdagavond 9 mei rond 23h staat Mars in de Tweelingen (Gemini) dicht bij Castor en Pollux. Rechtsonder (ten zuidwesten van Mars) schittert de heldere Venus.

Zaterdagochtend 13 mei om 5h vinden we Saturnus links van de maansikkel, laag boven de zuidoostelijke horizon. De dag nadien (14/5) staat de geringde planeet rechts van de maan.

Op maandagavond 22 mei, dinsdagavond 23 mei en woensdagavond 24 mei passeert de maan Venus en Mars. Telkens rond 23h zien we op maandag de maansikkel rechts van de heldere Venus. Dinsdag is de maan opgeschoven tot linksboven Venus, vlak onder Castor en Pollux en woensdag staat de maan vlak boven Mars.

Vrijdagavond 26 mei staat de maan in de Leeuw (Leo), rechtsboven Regulus, de helderste ster van dit sterrenbeeld. De eigenlijk samenstand met Regulus is om 4.30h, maar dan zijn beide al ondergegaan. Zaterdagavond 27 mei zien we de maan linksboven Regulus.

Woensdagnacht 31 mei om 2.30h staat de maan in de Maagd nabij Spica (net zoals in het begin van de maand).

de maan

Enkele sterrenbeelden in de kijker

Sextant

Halfweg de maand rond 23h staat de Leeuw in het zuidwesten. Net ten zuiden hiervan (lager bij de horizon dus) bevindt zich een onopvallend sterrenbeeld dat Sextant genoemd wordt (Lat.: Sextans). Tegenwoordig is het kinderspel om met een gps uw positie te kennen, maar vroeger was een sextant onmisbaar als meetinstrument voor de plaatsbepaling. In de scheepvaart kon men hiermee de geografische breedte waarop men zich bevond, achterhalen. Toen de Europese ontdekkingsreizigers voor het eerst de zuidelijke sterrenhemel bewonderden, zochten ze voor de namen van de nieuwe constellaties hun inspiratie vaak in termen uit de scheepvaart.

Weegschaal

Op het einde van de maand zien we rond 23.30h het sterrenbeeld Weegschaal (Latijn: Libra) in het zuiden, laag boven de horizon. Net links daarvan schittert de rode Antares van het sterrenbeeld Schorpioen en rechts Spica van de Maagd. Ten tijde van de oude Grieken maakte de Weegschaal trouwens deel uit van de Schorpioen en werd toen Chelai “De Klauwen van de Schorpioen" genoemd. Hipparchos was de eerste om de naam Zugos te gebruiken. In het Latijn werd dit dan Jugum of het ‘Juk’, de dwarsarm van een balans. Toch werd de oude Griekse naam soms nog tot in de middeleeuwen gebruikt.

Weegschaal

Kijk omhoog komt tot stand in samenwerking met Volkssterrenwacht Urania in Hove. Iedere zondagnamiddag is Urania open. Er start om 15.15 uur een planetariumvoorstelling + full-dome film met kijkmoment. Op vrijdag is er een kijkavond die start om 20.30 uur met een planetariumvoorstelling + full-dome film met kijkmoment. Tickets kosten 11 euro p.p. en kan je online aankopen. Meer informatie vind je op urania.be.

Afbeelding
Afbeelding